Nic co tajne nie jest nam obce

Zasilacz symetryczny 200W na LM317 i LM337

Przedmowa :
Zasilacz ten jest projektem stosunkowo prostym i możliwym do wykonania nawet przez amatora. Ale początkującym radziłbym uważać. Jest to zasilacz o dość dużym napięciu wyjściowym (symetrycznie 70V !) i dużej wydajności prądowej. Jeżeli popełnisz gdzieś błąd w montażu to skończy się to w bardzo efektywny sposób (rozbłysk, 3 dni zapachu krzemu w pokoju :) Także przed uruchomieniem dokładnie sprawdź poprawność montażu, czy nigdzie nie występują zwarcia i czy tranzystory mocy nie są uszkodzone.

Zasada działania :
Napięcie przemienne wchodzi na dwa mostki prostownicze (Graetz'a) przez kondensatory filtrujące C1, C2, C11, C12, C13, C14, C15 i C16. Kondensatory te mają na celu odfiltrowanie zakłóceń sieciowych. Masa uzyskana jest w nietypowy sposób - nie jest to tradycyjne połączenie uzwojeń wtórnych z transformatora lecz połączone są wyjścia ujemne oraz dodatnie mostków D1 i D2. W znaczący sposób poprawia to stabilizację prądu i rozwiązuje do końca problem zakłóceń sieciowych. W takiej konfiguracji praktycznie nie mają one (zakłócenia) wpływu na prąd stały. Wyprostowane napięcie zostaje wygładzone przez kondensatory C7 i C8 o bardzo dużej pojemności. Taki zasilacz jeszcze nie nadaje się do profesjonalnych układów (radioodbiorniki, wzmacniacze). Jego wartość bardzo zależy od wartości prądu pobieranego z zasilacza. Czyli napięcie w dalszej części należy poddać stabilizowaniu. Funkcję tę spełniają układy LM317 i LM337. Jest to ich standardowa aplikacja. Kondensatory C3, C4, C5, C6, C9 i C10 mają na celu eliminację ewentualnych zakłóceń. Potencjometry R1 i R2 służą do regulacji napięcia wyjściowego zawierającego się w zakresie 10-35V dla obu potencjałów. Zastosowanie szeregowo połączonych rezystorów R9, R10 i potencjometrów R1, R2 pozwala zmniejszyć wpływ niestabilności potencjometrów na napięcie wyjściowe o ok. 5 razy. Stabilizowane już napięcie trafia na połączony kaskadowo stopień końcowy. Zastosowanie dodatkowych tranzystorów BD139 i BD140 w znaczący sposób polepsza stabilizację oraz odciąża układy U1 i U2. W stopniu końcowym zastosowano równolegle połączone tranzystory dużej mocy typu BD911 i BD912 w charakterze wtórników emiterowych. Rezystory emiterowe R4, R6, R7 i R8 mają na celu symetryczne rozdzielanie obciążenia pomiędzy tranzystory końcowe. Kondensatory C17 i C18 dokonują już ostatniej filtracji na wyjściu.

Podłączanie :
Do AC1 i AC2 podłączmy uzwojenia wtórne z transformatora. Wartość prądu zmiennego nie powinna wynosić więcej niż 30V. Najlepiej jest zastosować transformator toroidalny, ma on chyba najlepsze parametry i dość dobrą dynamikę. Napięcia wyjściowe mogą być płynnie regulowane dla obu potencjałów potencjometrami R1 i R2 w zakresie 10-35V. W archiwum są dwa projekty płytki drukowanej. Jeden zakłada zamontowanie kontensatorów filtrujących na płytce, natomiast drugi na kablach.

Wskazówki :
1. Tranzystory wykonawcze Q1, Q2, Q3, Q4 wydzielają bardzo duże ilości ciepła i dlatego należy zamontować je na stosunkowo dużych rozmiarów radiatorze. Oczywiście montujemy je na podkładkach (np. z miki). 2. Tranzystory Q5, Q6 wydzielają małe ilości ciepła, dlatego jako radiator wystarczy aluminiowa blaszka małych rozmiarów. 3. Układy U1 i U2 praktycznie nie potrzebują radiatorów. 4. Wszystkie ścieżki grubości 4mm należy pokryć grubą warstwą cyny, ponieważ to właśnie przez te ścieżki będzie płynąć cała moc (szczytowo ok. 6A). 5. W roli kabli mocy dobrze spisują się kable głośnikowe (plecionka), z odtlenowanej miedzi średnicy 2,5mm (podłączenie zasilacz-wzmacniacz).

Możliwości rozbudowy :
Kondensatory filtrujące o wartości 10000uF każdy będą w stanie wyfiltrować zasilanie dla wzmacniacza 75W (sin). Dla większej mocy należy je proporcjonalnie zwiększyć. Dla wzmacniaczy 150W (sin) i powyżej zaleca się kondensatory 22000uF każdy. Tranzystory wykonawcze wystarczą do wzmacniacza max. 200W (sin) co powinno zaspokoić nawet największe potrzeby, w przeciwnym wypadku należy dołożyć równolegle kolejne tranzystory.

Spis elementow :
C1 - 47n
C2 - 47n
C3 - 100n
C4 - 100n
C5 - 100n
C6 - 100n
C7 - 10000u/40V
C8 - 10000u/40V
C9 - 220u/40V
C10 - 220u/40V
C11 - 47n
C12 - 47n
C13 - 47n
C14 - 47n
C15 - 47n
C16 - 47n
C17 - 2200u/40V
C18 - 2200u/40V

R1 - potencjometr montażowy 4,7k, stojący
R2 - potencjometr montażowy 4,7k, stojący
R3 - 220R
R5 - 220R
R4 - 0,45R/5W
R6 - 0,45R/5W
R7 - 0,45R/5W
R8 - 0,45R/5W
R9 - 1,8k
R10 - 1,8k

D1 - mostek prostowniczy 8A (np. KBU 808)
D2 - mostek prostowniczy 8A (np. KBU 808)

Q1 - BD912
Q3 - BD912
Q2 - BD911
Q4 - BD911
Q5 - BD140
Q6 - BD139

U1 - LM337
U2 - LM317

W przypadku gdy nie potrzeba tak dużej mocy można zrezygnować z tranzystorów Q1-Q6 i rezystorów R4,R6,R7,R8. Wtedy wyjście z zasilacza jest na nóżce 2 układu LM317 i nóżce 3 układu LM337.


Kliknij aby powiększyć

 

Google

style="display:inline-block;width:970px;height:250px"
data-ad-client="ca-pub-0890436400019685"
data-ad-slot="7100175020">